Η γλώσσα ανά θέμα
281 λήμματα σε 13 θεματικές και επτά καταγραφές φράσεων: μια πρώτη συλλογή, που χρειάζεται ακόμη πολύ υλικό για να αποδώσει το εύρος της κρητικής.
Κάθε σύνδεσμος οδηγεί στη συγκεκριμένη σημασία, τις πηγές και τα όρια ελέγχου. Οι τοπικές ενδείξεις αφορούν την πηγή· δεν δηλώνουν ότι μια λέξη λέγεται μόνο εκεί.
Οικογένεια και συγγένεια · 14
- κοπέλι
το παιδί, συνήθως το αγόρι · a child, usually a boy
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- κοπελιά
το κορίτσι · a girl
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- άθρωπος
ο άνθρωπος · a person, a human being
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- φιλιότσος
βαφτιστικός · godson
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- ντελικανής
νέος άντρας (σημασία από KONAT χάρτη «νεαρός», μορφή dεnikalís) · young man
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- απεναντινός
αυτός που μένει απέναντι · the neighbour across the way
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- αμπλά
αδερφή · sister
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- λογοσταίνομαι
αρραβωνιάζομαι · to get engaged
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- νομάτοι
άνθρωποι · people
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- πατούλια
παρέα · group of friends
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- σάντολος
νονός · godfather
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- σόκαιρος
συνομήλικος · of the same age
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- σύντεκνος
κουμπάρος από βάφτιση · co godparent
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τζυμπραγός
δίδυμος · twin
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
Συναισθήματα και χαϊδευτικά · 23
- κουζουλός
τρελός, παλαβός · mad, crazy; foolish
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- τροζός
τρελός · crazy
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- σύλλαθος
κάτι εντελώς λάθος · something completely wrong
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- παρατήρημα
πρόληψη, κακός οιωνός · a superstition, a bad omen
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- βέρα
ανακωχή, συμφιλίωση · truce, reconciliation
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Ανατολική Κρήτη
- γουρλής
τυχερός · a lucky man
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Σφακιά
- μαλιχουλές
φασαρία · a commotion
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- αθηβολή
νοσταλγική ανάμνηση, έγνοια · memory of the past, concern
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ανερούβαλος
απρόσεκτος · careless
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- γίβεντα
ντροπές · disgrace
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- εξά
η ησυχία μου · my peace and quiet
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ινάτι
πείσμα · stubbornness
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- καερέτι
υπομονή, βοήθεια · patience, support
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κακοφορούμαι
υποψιάζομαι κάτι κακό · to suspect something bad
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- καταδιά
κατάντια · sorry state
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κουζουλάδα
τρέλα · madness
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μαλιές
καβγάδες · quarrels
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μανίζω
θυμώνω · to get angry
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μπεγεντίζω
μου αρέσει · to like
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- παντέρμος
καημένος · poor thing
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- σασμός
συμβιβασμός, διευθέτηση διαφοράς · a settlement of a dispute, a compromise
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- βαργιός
βαρύς · heavy
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- σκαιβός
αδέξιος, ακοινώνητος · clumsy, awkward, unsociable
Μη ελεγμένο · Ανατολική Κρήτη
Χωράφι, ζώα και μελίσσια · 26
- κουράδι
το κοπάδι ζώων · a flock or herd of animals
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- χτήμα
ο γάιδαρος (και το μουλάρι) · a donkey; also used for a mule
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- μπεγίρι
το άλογο · a horse
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- όρνιθα
η κότα · a hen
Μερικώς ελεγμένο · Ανατολική Κρήτη (KONA)
- μουρέλο
νεαρό φυτό ελιάς · a young olive plant
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- όρθα
κότα · hen
Μερικώς ελεγμένο · Δυτική Κρήτη
- σταφυλέ
χρονιά με μεγάλη σοδειά σταφυλιών · a year with a big grape harvest
Μερικώς ελεγμένο · Ράμνη (KONA)
- πισωνύχι
το πλήκτρο του πετεινού · a rooster's spur
Μερικώς ελεγμένο · Αρμένοι (KONA)
- απύρι
θειάφι · sulphur
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- κλαδευτήρας
κλαδευτήρι · pruning tool
Μερικώς ελεγμένο · Ζούρβα (KONA)
- αραγός
μικρός ασκός από δέρμα κατσικιού ή αρνιού · a small skin bag for milk or cheese
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- νταγαρτζίκι
ποιμενική τσάντα από δέρμα κατσικιού · a shepherd's kidskin pouch
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- αποσπεροβόσκω
βόσκω το βράδυ · to graze animals in the evening
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- αίγα
κατσίκα · goat
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- βούι
βόδι · ox
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- έχνος
ζώο · animal
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ζούμπερο
ζώο · animal
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κούμος
κοτέτσι · hen house
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- λυχνώ
σκορπίζω στον αέρα · to winnow, toss to the wind
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μαντρίζω
κλείνω στη μάντρα, περιορίζω · to pen in
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- οζό
ζώο · animal
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ριφάκι
κατσικάκι · kid goat
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- έγγαλος
ζώο που δίνει γάλα · milk-giving animal
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- αραγιά
όσο γάλα χωρά ένας αραγός · skinful of milk (amount a small skin bag holds)
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- λιδαραγός
αραγός για λάδι · small skin bag for oil
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- μυζηθραραγός
αραγός για μυζήθρα · small skin bag for myzithra cheese
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
Τοπίο, φυτά και ζώα · 32
- χοχλιός
το σαλιγκάρι · a snail
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- αθός
το λουλούδι, ο ανθός · a flower, a blossom
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- απιδιά / απιδέ
αχλαδιά · pear tree
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- σπιθούρια
πυγολαμπίδες · fireflies
Μερικώς ελεγμένο · Ράμνη (KONA)
- μενεξελί
μενεξεδί χρώμα · violet colour
Μερικώς ελεγμένο · Ζούρβα (KONA)
- ατσέλεγος
σπουργίτης · sparrow
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Ανατολική Κρήτη
- οφανός
φλόγα · flame
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- πούγκα
καταφύγιο · a shelter
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- κιρκιμίσι
πικροδάφνη (κατά τους συγγραφείς, με κόκκινα άνθη) · oleander, interpreted by authors as red-flowered
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά
- πορόλαγκος
το στόμιο του λαγκαδιού · the mouth of a ravine
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- αγιοδημητράκι
χρυσάνθεμο · chrysanthemum
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- αφορδακός
βάτραχος · frog
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- βιόλα
όμορφο λουλούδι · a beautiful flower
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- δέτης
γκρεμός · cliff
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ζουρίδα
κουνάβι · marten
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- καβρός
κάβουρας · crab
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κάτης
γάτα · cat
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κατσούλι
γατάκι · kitten
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κάψα
ζέστη · heat
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κοκοσάλι
χαλάζι · hail
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κουλούκι
κουτάβι · puppy
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μαδάρα
γυμνή ορεινή περιοχή · bare mountain land
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μελίτακας
μυρμήγκι · ant
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- όχεντρα
οχιά · viper
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- πηλά
λάσπες · mud
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ροδαρά
τριανταφυλλιά · rose bush
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- σόπατο
ίσωμα · flat ground
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- στράτα
δρόμος · road, path
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τρούλα
κορυφή · top, summit
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τσαΐλι
χαλίκι · pebble
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τσίτα
αγκάθι · thorn
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- χαράκι
μεγάλος βράχος · large rock
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
Χρόνος και αριθμοί · 12
- εδά
τώρα · now
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- οψές
χθες · yesterday
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- οφέτος
φέτος · this year
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- οπέρσις
πέρσι · last year
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- ογλήγορα
γρήγορα · quickly
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- μιτσότα
παιδική ηλικία · childhood
Μερικώς ελεγμένο · Αποκόρωνας (KONA)
- στάξη
λίγο, λίγη ώρα · a little; a short while
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- για μιας
αμέσως · at once
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ίδια δα τώρα
αμέσως τώρα · right now
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ντελόγο
αμέσως · at once
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- οψάργας
χθες το βράδυ · last night
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ταχιά
αύριο, μιαν άλλη φορά · tomorrow, some other time
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
Μικρές λέξεις της γραμματικής · 22
- επαέ
εδώ · here
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- εκειά
εκεί · there, over there
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- ετσά
έτσι · like this, in this way
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- πράμα
τίποτα · nothing (in Standard Greek πράμα means 'thing')
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- ίντα
τι · what
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- γιάντα
γιατί · why
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- θέλω (να + ρήμα + θέλω)
βοηθητικό του μέλλοντα μετά το κύριο ρήμα: «να πάω θέλω» αντί «θα πάω» · future marker placed after the main verb: 'na pao thelo' means 'I will go'
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- αμοναχός
μοναχός, μόνος · alone, by oneself
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- αλάργο
μακριά · far away
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- εκειέ
εκεί · there
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- καλιά
καλύτερα · better
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κοντό
άραγε · I wonder whether
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μπάντα
πλευρά · side
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μπλιό
πια · any more
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ντίπι
καθόλου · not at all
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ντρέτα
ίσια · straight
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ποθές
πουθενά · nowhere
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- σάικα
οπωσδήποτε · certainly
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- χωστά
κρυφά · secretly
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τση
της (άρθρο) · the (feminine genitive article)
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- τσι
τους, τις (άρθρο) · the (plural article corresponding to Standard Greek τους/τις)
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- τσαι
και · and
Εκκρεμές · Κρήτη
Χαιρετισμοί και καθημερινά · 16
- όι
όχι · no
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- μικιός
μικρός · small, little
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- ζάλο
το βήμα · a step, a pace
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- αζώντανος
ζωντανός · alive
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- σπολλάτη
ευχή για πολλά χρόνια · a wish for many years of life
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- τουτούνι
καπνός, τσιγάρο · smoke; tobacco
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- αγάλι
σιγά · slowly
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- αλαμπίρι
ποιος ξέρει · who knows
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- βρούχος
δυνατός βαρύς θόρυβος · a loud heavy noise
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- γιαγερμός
επιστροφή · return
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- εμιλιά
ομιλία · speech, way of talking
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- θωριά
ματιά, όψη · look, glance
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- καλοστραθιά
καλό ταξίδι · safe journey
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κουλουμούντρα
τούμπα · somersault
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μπαλωθιά
πυροβολισμός · gunshot
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ψόμα
ψέμα · a lie
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
Ρήματα · 52
- θέτω
πλαγιάζω, ξαπλώνω για ύπνο · to lie down, to go to bed
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- γλακώ
τρέχω · to run
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- γροικώ
ακούω · to hear
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- θωρώ
βλέπω · to see, to look at
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- ποθαίνω
πεθαίνω · to die
Μερικώς ελεγμένο · Σφακιά (TRU)
- τσουρώ
πέφτω και κατρακυλώ · to fall and roll, to tumble
Εκκρεμές · Κρήτη
- αμπώθω
σπρώχνω · to push
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- ρέγομαι
επιθυμώ ή χαίρομαι (σημασία ασαφής) · to desire or to delight in (sense unclear)
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- πάσκω
προσπαθώ · to try
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- τυχαίνει
πρέπει, ταιριάζει · it is fitting
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- ασκελοριζώνω
αναπτύσσομαι και ριζώνω · to grow and put down roots
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- σφιχτομανταλώνω
κλειδώνω σφιχτά · to lock up tight
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- άμε
πήγαινε · go (command)
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- αρμινεύγω
συμβουλεύω · to advise
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ατζιρίτι
τρεχάλα · a dash, running
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- βρίχνω
βρίσκω · to find
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- γιαγέρνω
επιστρέφω · to come back
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- γιάε
κοίτα · look (command)
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- γραίνω
βρέχω · to wet
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- διακονεύω
ζητιανεύω · to beg
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- διαρμίζομαι
συγυρίζω · to tidy up
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- εμπίτησε
τελείωσε · it finished
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ζευλώνω
λυγίζω · to bend
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ζυγώνω
πλησιάζω · to approach
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- θρουλώ
θρυμματίζω · to crumble
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κακοποδίδω
καταντώ · to end up badly
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- καλιά'χω
προτιμώ · to prefer
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κατέχω
ξέρω · to know
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κοίτομαι
κοιμάμαι, είμαι ξαπλωμένος · to lie, to sleep
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κουκουβίζω
κάθομαι οκλαδόν · to squat, sit with folded legs
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κουτουλώ
χτυπώ με το κεφάλι · to butt with the head
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- λαντουρώ
καταβρέχω · to drench
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μαγαρίζω
λερώνω · to dirty
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μαζώνω
μαζεύω · to gather
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μισεύγω
φεύγω · to go away
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μολέρνω
αφήνω ελεύθερο · to let go
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μπιτίζω
τελειώνω · to run out, finish
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- νταγιαντώ
αντέχω · to bear, endure
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ντακέρνω
αρχίζω · to begin
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ξαμώνω
σημαδεύω · to take aim
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ξανοίγω
κοιτάζω · to look
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ξαργώ
αργώ · to be late
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ξομένω
διανυκτερεύω · to stay overnight
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- παντίχνω
συναντώ · to come across
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- πέμπω
στέλνω · to send
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- πυρώνω
ζεσταίνω · to warm up
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- σάζω
φτιάχνω · to fix
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- σαλεύγω
κινούμαι · to move
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- σμίγω
σμίγω, κάνω παρέα · to meet up
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- συντρέμω
βοηθώ · to help
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τσινώ
κλοτσώ · to kick
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- χώνομαι
κρύβομαι · to hide
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
Δουλειά, χρήμα, σύγχρονη ζωή · 16
- ντουκιάνι
το μαγαζί· συχνά το καφενείο του χωριού · a shop; often the village coffee house
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- καλουπαξής
πρόκριτος του χωριού · village elder
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Ανατολική Κρήτη
- κερχανές
παλιό ελαιοτριβείο · old oil press
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- κουτουρού
χοντρικά, κατ' αποκοπή · in a lump sum, wholesale
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- μαντρατζής
βοηθός του βοσκού · shepherd's helper
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- μπουφετζής
καφετζής · coffee house keeper
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Ανατολική Κρήτη
- τουτουντζής
γυρολόγος · pedlar
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Ανατολική Κρήτη
- αργαστηροδιάστρα
έμπειρη υφάντρα · a woman skilled at weaving
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- ανυφαντού
η έμπειρη υφάντρα που διορθώνει μόνη της τα λάθη της · skilled weaver who can fix her own mistakes
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Αστερούσια (MIN)
- διακονιάρης
ζητιάνος · beggar
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ιντερέσο
συμφέρον · self interest
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- καλιμέντο
προκοπή · prosperity
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- πουσουνιά
ψώνια · shopping
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- φαμέγιος
υπηρέτης · servant
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- χαλκιάς
σιδεράς · smith
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ντάσκα
δερμάτινος σάκος για επισκευή παπουτσιών · leather bag for shoe repair tools
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
Σπίτι και ρούχα · 27
- πυροβόλος
ο αναπτήρας, το τσακμάκι · a cigarette lighter
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- πατανία
υφαντό κάλυμμα κρεβατιού · a hand woven bedspread
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Αστερούσια (MIN)
- βούργια
υφαντός σάκος που κρέμεται από λουριά, ταγάρι · a woven shoulder bag, used by shepherds
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Αστερούσια (MIN)
- ξόμπλι
υφαντό ή κεντητό διακοσμητικό σχέδιο · a woven or embroidered decorative pattern
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- σαρίκι
το ανδρικό μαντήλι του κεφαλιού με κρόσσια · a man's fringed head scarf
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- κουτσούνα
κούκλα · doll
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- στιβάνι
κρητική ψηλή μπότα · Cretan boot
Μη ελεγμένο · Κρήτη
- κουνενός
πήλινο μονόχερο δοχείο για υγρά · a one handled earthenware jug
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- μπουζνάρα / μπουζουνάρα
τσέπη, πουγκί · a pocket or pouch
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Ανατολική Κρήτη
- πόρτεγο
η μεγάλη επίσημη σάλα του σπιτιού · the main formal room of the house
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- σιλτές / σελτές
λεπτό στρώμα · thin mattress
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Ανατολική Κρήτη
- τόπι
κανόνι · cannon
Μερικώς ελεγμένο · Ανατολική Κρήτη
- αργαστήρι
ο αργαλειός, ιδίως ο οριζόντιος κρητικός · loom, especially the horizontal Cretan loom
Μερικώς ελεγμένο · Αστερούσια (MIN)
- σαΐτα
η σαΐτα του αργαλειού · shuttle
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Αστερούσια (MIN)
- φασκιά
η φάσα με την οποία τύλιγαν το μωρό · baby's swaddling band
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Αστερούσια (MIN)
- ρασόβρακα
η καθημερινή φαρδιά ανδρική βράκα · everyday men's wide trousers
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Αστερούσια (MIN)
- χιράμι
υφαντό κάλυμμα για κρεβάτι και έπιπλα · bed and furniture cover
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Αστερούσια (MIN)
- λιοπάνι
πανί για τη φύλαξη των ελιών · cloth for storing olives
Μη ελεγμένο · Αστερούσια (MIN)
- άθος
στάχτη · ash
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κάσες
λεκέδες, βρωμιές · dirt marks
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κατσούνα
μπαστούνι · walking stick
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- παραστιά
τζάκι · fireplace, hearth
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ρούνια
κουρέλια · rags
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τάβλα
σανίδα · plank
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τζισβές
μπρίκι · coffee pot
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τσούλι
κουρέλι · rag
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τράστο
δερμάτινο σακίδιο · leather shoulder bag
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
Σώμα και υγεία · 26
- σύναχος
συνάχι, κρυολόγημα · a head cold
Μερικώς ελεγμένο · Ζούρβα και άλλα χωριά (KONA)
- παραμάνα
μαμή · midwife
Μερικώς ελεγμένο · Ζούρβα, Ράμνη (KONA)
- βαρήχνω
τραυματίζομαι · to get hurt
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- γιαίνω
γίνομαι καλά · to get well
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- γραντώ
εξαντλούμαι · to be worn out
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- γρυλώνω
γουρλώνω τα μάτια · to stare wide eyed
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- εργώ
κρυώνω · to feel cold
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ζβολώθηκα
χτύπησα · I got hurt
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κακοτερένιος
καχεκτικός · sickly
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- καμνυώ
κλείνω τα μάτια από νύστα · to get drowsy
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- καψώνομαι
ζεσταίνομαι · to get hot
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κεντώ
καίγομαι · to burn
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κορνιάζω
μουδιάζω · to go numb
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κορύζασα
δίψασα · I got thirsty
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- λιανός
λεπτός · thin
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- λιγομαριάζομαι
λιποθυμώ · to faint
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μαργώνω
μουδιάζω από το κρύο · to go numb with cold
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μισερός
σακατεμένος · crippled, injured
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- μπέτης
στήθος · chest
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ντόδια
δόντια · teeth
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τζάρουκας
λαρύγγι · throat
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- φαώνομαι
κουράζομαι · to tire myself out
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- φλέμονας
πνεύμονας · lung
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- φτενός
λεπτός · thin
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- χέρα
χέρι · hand
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- παχιός
παχύς · thick; fat
Μη ελεγμένο · Κρήτη
Φαγητό και ποτό · 14
- φασόλες
φασόλια · beans
Μερικώς ελεγμένο · Όλη η Κρήτη (KONA)
- σαΐττα
φραντζόλα ψωμιού · a loaf of bread
Μερικώς ελεγμένο · Βρύσες (KONA)
- τυροκομειό
τα γαλακτοκομικά προϊόντα (τυρί, μυζήθρα) · cheese and other dairy products
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- εφτάζυμα
ψωμί χωρίς προζύμι · bread made without sourdough starter
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Κρήτη
- αϊβά / αηβά
κυδώνι · quince
Ελεγμένο (περιορισμένος έλεγχος πηγής) · Ανατολική Κρήτη
- γκαϊφές
καφές · coffee
Μερικώς ελεγμένο · Κρήτη
- απίδι
αχλάδι · pear
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- κενώνω
σερβίρω · to serve food or drink
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- οφτό
ψητό στα κάρβουνα · grilled over coals
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- πρικιός
πικρός · bitter
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- τρατέρνω
κερνώ · to treat someone to a drink
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- χοχλακώ
κοχλάζω, βράζω · to boil
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- ψήνω
μαγειρεύω · to cook
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
- γλυκιός
γλυκός · sweet
Μη ελεγμένο · Κρήτη
Βρισιές, κατάρες, επιφωνήματα · 1
- ώφου
αλλοίμονο · alas
Μη ελεγμένο · Ηράκλειο (TWIN)
Τι λείπει ακόμη
Περισσότερες τοπικές παραλλαγές, φράσεις και παροιμίες με ερμηνείες, τεκμηριωμένο χιούμορ, μαντινάδες και τραγούδια, έθιμα και ηχογραφήσεις με άδεια. Οι μεγάλες πηγές της βιβλιοθήκης δεν έχουν μετατραπεί πλήρως σε λήμματα.
Οι επτά φράσειςΓλώσσα και παρέα